Łotwa „wymyślana” przez Marię Dąbrowską

Artykuł jest analizą procesu kreacji („wymyślania”) obrazu Łotwy w dwóch tekstach Marii Dąbrowskiej – Dzienniku małej podróży (1927) oraz U północnych sąsiadów (1929) – będących zapisem tej samej podróży. Zjawisko „wymyślania” obcych kultur i społeczeństw przez pisarzy jest w swej strukturze podobne do tego, według Jamesa Clifforda, jak postępują etnologowie, badający inne kultury i społeczeństwa. Strategię „wymyślania” przez Dąbrowską obrazu jednego z krajów bałtyckich przedstawiono w kontekście notatek o Łotwie i Łotyszach, które pojawiają się na kartach dziennika prowadzonego przez pisarkę od roku 1914. Obok elementów typowych dla mikroanaliz społeczno-kulturowych w Dzienniku małej podróży i w książce U północnych sąsiadów pojawiają się tekstowe świadectwa głęboko emocjonalnego przeżywania krótkiego (trzydniowego) spotkania z kulturą Łotwy, co miało związek, po pierwsze, z osobistą sytuacją pisarki, po drugie zaś, stanowi interesujący przykład utrwalania czy przepracowywania romantycznego wzorca Północy.