Wdrożenia wiedzy psychologicznej – pięć tez i przykład

CelCelem artykułu była analiza problemów z wdrożeniami w psychologii, refleksja nad proweniencją tych problemów oraz poszukiwanie sposobów ich przezwyciężania. Prezentowane tezy zostały zilustrowane przykładem wdrożenia, jakim było wykorzystania Kołowego Modelu Metacech Osobowości do kompleksowej diagnozy osobowości oraz funkcjonowania emocjonalno-społecznego dzieci i młodzieży. W ramach wdrożenia powstał rozbudowany model teoretyczny oraz narzędzia do badania łącznie 36 zmiennych w różnych okresach rozwojowych, obejmujących zakres od 1 do 25 roku życia, wraz z materiałami postdiagnostycznymi do interwencji sprofilowanej według uzyskanych wyników diagnostycznych.Tezy– Teza nr 1: Negatywny stosunek do wdrożeń żywi się toposem uczonego jako obserwatora i poszukiwacza prawdy (czyli dziedzictwo Pitagorasa). – Teza nr 2: Pozytywny stosunek do wdrożeń jest immanentnie obecny w nauce od początku (czyli dziedzictwo m.in. Platona i Arystotelesa). – Teza nr 3: Współczesny problem z horyzontem wdrożeniowym nauki jest konsekwencją daleko idącej specjalizacji naukowej (czyli Pitagorejskie usprawiedliwienie). – Teza nr 4: Wdrożeniowe kryterium doboru problemów badawczych jest obarczone ryzykiem fragmentaryzacji uzyskiwanych odpowiedzi (czyli umysł naukowca jako pandemonium Miltona/Selfridge’a). – Teza nr 5: Aby zmaksymalizować wykorzystanie potencjału naukowców w celach wdrożeniowych, potrzebna jest nowa funkcja: agenta-menadżera (podobnie jak jest to w przypadku artystów). KonkluzjeNauka i wdrożenie zsynchronizowane w duchu raczej Arystotelesowskim niż Pitagorejskim – mogą przynieść duże korzyści zarówno naukowe, jak i praktyczne. O możliwości takiej synchronizacji świadczą przypadki udanych wdrożeń, ale aby stały się one raczej regułą niż wyjątkiem – potrzebne są również zmiany systemowe.