Inhibicja RAAS a śmiertelność w nadciśnieniu tętniczym: od farmakologii do dowodów klinicznych

WSTĘP Układ renina–angiotensyna–aldosteron (RAAS) zapewnia zachowanie równowagi hemodynamicznej, objętości krwi krążącej i bilansu elektrolitowego. Układ RAA jest głównym punktem oddziaływania w leczeniu nadciśnienia tętniczego, które stanowi główną przyczynę przedwczesnej umieralności [1]. Zaburzenia przebiegające z nadciśnieniem tętniczym silnie wiążą się z nadreaktywnością RAAS [2], dlatego też w leczeniu wysokiego ciśnienia tętniczego (BP) stosuje się inhibitory konwertazy angiotensyny (ACE) i antagonistów receptora angiotensynowego (ARBs) [3]. Redukcja BP jest jednym z głównych celów terapeutycznych wg europejskich zaleceń dotyczących leczenia nadciśnienia tętniczego [4]. Doustne inhibitory ACE, najstarsze leki z grupy antagonistów RAAS, wprowadzono do terapii we wczesnych latach 80., wcześniej niż dekadę przed ARBs [5]. Zastosowanie inhibitorów ACE zapoczątkowało duże zmiany w sposobie postępowania w nadciśnieniu tętniczym i chorobach sercowonaczyniowych (CV). Zastąpienie starszych inhibitorów ACE nowoczesnymi ARBs w latach 90. było powszechnie dyskutowane w środowisku medycznym, ale pozwoliło na lepsze poznanie receptorów dla angiotensyny zaangażowanych w stymulację RAAS. Od czasu wprowadzenia inhibitorów RAAS odkryto wiele korzyści związanych z ich zastosowaniem. Wciąż istnieją jednak luki w wiedzy na temat tych leków. Do niedawna nie znano wpływu blokowania RAAS na umieralność w nadciśnieniu tętniczym. W opublikowanej w 2012 r. metaanalizie randomizowanych badań kontrolnych w populacjach pacjentów stosujących współczesne leki hipotensyjne podjęto próbę rozwiania tych wątpliwości [6]. Wyniki tej metaanalizy pomogły wyjaśnić odległy wpływ stosowania inhibitorów RAAS na śmiertelność w nadciśnieniu tętniczym. W niniejszym artykule przedstawiono różnice między inhibitorami RAAS w zakresie ich farmakologii i efektów klinicznych. Przeanalizowano wyniki najnowszej metaanalizy, w której oceniano wpływ inhibitorów ACE i ARB na redukcję śmiertelności u pacjentów z nadciśnieniem tętniczym [6].