Economische theorievorming omtrent de onderneming (deel 2)

De agency-theorie houdt zich bezig met het bestuderen van het keuzevraagstuk van de con tractuele vormgeving van ruilrelaties tussen eco nomische subjecten in een situatie van onvolko men informatie. Ross (1973) was een van de eer sten die een formele analyse ontwierp voor een zogenaamde ’principal-agent’-relatie, welke geacht wordt te bestaan (p. 134) ’between two or more parties when one designated as the agent, acts for, on behalf of, or as representative for the other, designated the principal, in a particular domain of decision problems’. De ene partij, de gelastigde, presteert ten behoeve van de andere partij, de principaal, in ruil vooreen bepaalde ver goeding. Beide partijen worden verondersteld hun eigen belang na te streven door het maximali seren van hun individuele nutsfunctie, uiteraard onder restricties. In een agency-relatie is sprake van het delegeren van een zekere mate van beslissingsbevoegdheid van principaal aan gelastigde, en dit brengt, gegeven onvolkomen informatie en behartiging van ieders eigen belang, een motivatieen beoordelingsprobleem teweeg. Voorbeelden van principaal-gelastigde-relaties zijn: werkgever-werknemer, vermogensverschaffer-manager, patiënt-arts, enzovoort. Het pro bleem is om een zodanig contract tussen beide partijen te specificeren dat de gelastigde opti maal wordt gemotiveerd om in het belang van de principaal te handelen, gegeven een situatie van ex post informatie-asymmetrie met de daarbij behorende mogelijkheid van ’moral hazard’. Een onderscheid dient te worden gemaakt tussen twee verwante, maar naar hun aard verschillende hoofdstromingen binnen de agency-theorie, namelijk de formele stroming en de informele stroming.