z-logo
open-access-imgOpen Access
ХУДОЖЕСТВЕННАЯ ИНТЕРПРЕТАЦИЯ ДУХОВНО-ПРОСВЕТИТЕЛЬСКИХ ИДЕЙ В ГАЗЕЛЯХ АЛИШЕРА НАВОИ И АБДУРРАХМАНА ДЖАМИ
Author(s) -
Karomat Mullakhodjeva
Publication year - 2019
Publication title -
foreign languages in uzbekistan
Language(s) - English
Resource type - Journals
ISSN - 2181-8215
DOI - 10.36078/1565766857
Subject(s) - poetry , civilization , interpretation (philosophy) , literature , philosophy , spirituality , politics , persian , history , art , theology , law , linguistics , medicine , alternative medicine , archaeology , pathology , political science
Алишер Навои и Абдуррахман Джами были не только замечательными поэтами, мастерами слова, но и крупнейшими мыслителями XV века. В своих трудах Навои и Джами затрагивают общественно-политические и философские проблемы, которые волновали передовых мыслителей всех времен. Даже в своих лирических произведениях они передают их с помощью образов и символических высказываний. Автор данной статьи в основном на примере газелей анализирует философские взгляды, научные замыслы, духовно-просветительские идеи и, конечно, художественное мастерство этих великих поэтов, которые существенным образом влияли на духовность, литературу и в целом культуру многих центральноазиатских народов.В статье основное внимание уделено лирическим произведениям. Автор рассматривает, как отражались в стихотворениях, точнее, в газелях мировоззрение персидского поэта Абдуррахмана Джами и тюркского поэта Алишера Навои, которые жили и творили в XV веке в эпоху тимуридов. Изучаются философские взгляды этих двух поэтов, в частности толкование идей вахдат уль-вуджуд и накшбандия в лирических текстах, в основном газелях. При анализе стихов, связанных с проблемой совершенного человека, показан бесценный вклад их в мировую цивилизацию.Алишер Навоий ва Абдураҳмон Жомий нафақат етук шоир, сўз санъаткорлари, балки XV асрнинг йирик мутафаккирлари ҳам эдилар. Навоий ҳам, Жомий ҳам ўз асарларида барча замонлардаги илғор фикрли кишиларни ўйлантирган ижтимоий-сиёсий ва фалсафий муаммоларни ҳал этишга уриндилар. Ўзларининг бу мазмундаги қарашларини ҳар икки шоир ҳатто лирик асарларида ҳам тимсол ва рамзий ифодалар воситасида ифодаладилар.Мақола муаллифи бу икки шоирнинг Марказий Осиёдаги кўп халқларнинг маънавияти, адабиёти ва умуман, маданиятига таъсир этган фалсафий қарашлари, илмий фикрлари, маърифий-ирфоний ғоялари ва албатта, бадиий маҳоратини асосан шоирларнинг ғазаллари мисолида таҳлил қилади. Мақолада асосий эътибор лирик асарларга қаратилган. Муаллиф XV асрда – Темурийлар даврида яшаб ижод этган форсигўй шоир Абдураҳмон Жомий ва асосан туркий тилда ижод қилган Алишер Навоий шеърларида, аниқроғи, ғазалларида улар дунёқарашининг қандай акс этганлигини ўрганган. Бу икки ижодкорнинг фалсафий қарашлари, хусусан, улар лирикасида, асосан ғазалларида ваҳдат ул-вужуд ва нақшбандия ғояларининг бадиий талқини таҳлил этилган. Уларнинг комил инсон муаммоси билан боғлиқ шеърлари таҳлилида жаҳон тамаддунига қўшган ҳиссаси кўрсатилган.Alisher Navoi and Abdurrahman Jami were not only great poets, masters of words, but also the greatest thinkers of the XV century. In their writings, Navoi and Jami touch on socio-political and philosophical problems that worried the leading thinkers of all time. Even in their lyrical works, they convey them through images and symbolic statements.The author of this article mainly analyzes the philosophical views, scientific ideas, spiritual and educational ideas and, of course, the artistic skills of these great poets, which significantly influenced the spirituality, literature and culture of many Central Asian peoples.The article focuses on lyrical works. The author examines how the worldview of the Persian poet Abdurrakhmon Jami and the Turkic poet Alisher Navoi, who lived and worked in the XV century in the Timurid era, were reflected in the poems, or rather in the gazelles. The philosophical views of these two poets are studied, in particular the interpretation of the ideas of Wahdat ul-wujud and Naqshbandiy in lyrical texts, mainly gazelles. In the analysis of poems related to the problem of the perfect man, shows their invaluable contribution to world civilization.

The content you want is available to Zendy users.

Already have an account? Click here to sign in.
Having issues? You can contact us here
Accelerating Research

Address

John Eccles House
Robert Robinson Avenue,
Oxford Science Park, Oxford
OX4 4GP, United Kingdom