THE AWARENESS OF SELF IN TURKISH LEGENDS FROM THE CYPRUS LEGEND CALLED '' CANBULAT PASHA''

Efsaneler, evrensel anlamda kulturel degerlerin tasiyiciligini yapan milli anlatilardir. Insanoglunun gecmisten bugune iletmek istedigi ortak degerler dunyasi ve kendilik bilinci efsanelerin anlati dunyasinda yasam alani bulmustur. Bir milletin sahip ciktigi mitolojileri, efsaneleri, kulturel bellegini besleyen, onu yuzyillarca ayakta tutan olumsuz yasam enerjileridir. Kolektifin farkli zaman ve mekân duzleminde yeniden insa ettigi kesikbas motifli efsaneler, kulturel bellekte geleneksellik, milli hafiza, kimlik bilinci, bireysellesme vb. gibi degerleri simdide yeniden diriltmek amacini tasimaktadir. Degerlendirmek istedigimiz efsanelerden Kibris’ta anlatilan “Canbulat Pasa” adli efsane, kendilik bilinci ekseni etrafinda olusturulmus onemli bir efsanedir. Soz konusu efsanenin Anadolu ve Balkanlar’da da benzerleri anlatilmakta olup varyantlasmistir. Nigde’de “Kesikbas (Şemsi Tebrizi) Turbesi”, Elazig’da “Arap Baba Turbesi”, Kars’ta “Celâl Baba”, Diyarbakir’da “Sultan Sa’aa ve Caferi Tayyar”, Erzurum’da “Abdurrahman Gazi”, Mugla’da “Saldir Şeyh Horasani”, “Macaristan’da “Gul Baba” vb. gibi efsaneleri konuya ornek olarak verebiliriz. Biz bu calisma ile Canbulat Pasa merkezinde anlatilan Kesikbas motifli Turk efsanelerini, ortak yapi ve motiflerinin yanisira kesikbas, bassiz govde, basin sembolik anlamlari, evliya kerametleri, halkin Islâmi inanc degerlerinin etkisi, kendilik bilinci vb. gibi acilardan degerlendirecegiz.