Daha ve Misafir Filmlerinde Mültecilere Yönelik Dışlama Pratikleri ve Yok-Yerler

Bu calismada Daha (Onur Saylak, 2017) ve Misafir (Andac Haznedaroglu, 2017) filmlerindeki multecilerin temsili ve mekânsal deneyimleri, Marc Auge’nin yok-yer ve Giorgio Agamben’in ciplak yasam ve kamp kavramlari arasinda baglanti kuran bir kavramsal cercevede, insaci temsil kuramindan yararlanilarak degerlendirilmistir. Turkiye’de cekilen ve multecileri konu alan her iki film de goc meselesini, otekilestirilen kimlikler uzerinden ele almaktadir. Multecilerin mekânsal deneyimleri akiskanlik yerine hareketsizlik ve gecicilik uzerinden belirlenmekte ve yeraltindaki bir depoda ya da kentin gettolari olarak ifade edilebilecek yok-yerlerde yasayan multeciler, Agamben'in tabiriyle “ciplak yasam”a indirgenmektedir. Genel olarak multecilerin temsil edilmesinde karsimiza cikan “masum cocuk” ve “savunmasiz kadin” figurlerinin secimi ise multecilerin yardima muhtac, kurban statusunde sabitlenmesiyle sonuclanmaktadir. Bu baglamda multecilere yonelik dislayici bakisi gostermesi ve multecileri etkin failler olarak sunmamasi bakimindan ortaklasan iki film, farkli ideolojik yonelimlere sahip olmalariyla ayrismaktadir. Misafir, multecileri ulus devlet vatandaslari tarafindan kabul edilmesi gereken misafirler olarak degerlendiren empatik bir anlati insa ederken Daha misafir soylemini elestirmekte ve multecileri somuruye acik hale getiren ve insan kacakcilarini var eden iktidar iliskilerini mikro yapilar uzerinden sorunsallastirmaktadir.