Ortaokul Öğretmenlerinin İş Doyumlarının Mesleki Tükenmişlik Düzeylerine Etkisi

Arastirma; ortaokullarda gorev yapan ogretmenlerin is doyumlarinin, mesleki tukenmisliklerine etkisini incelemek amaci ile gonullu 162 ogretmenle yapilmistir. Arastirma; nedensel karsilastirmali ve iliskisel tarama modelinde desenlenmistir. Verilerin toplanmasinda; Minnesota Is Doyum Olcegi ve Maslach Tukenmislik Olcegi kullanilmistir. Verilerin cozumlenmesinde betimsel ve kanitlamasal istatiktik tekniklerinden yararlanilmistir. Arastirma sonucunda; ogretmenlerin en yuksek duygusal tukenme duzeyine; is doyumuna iliskin ise en yuksek icsel is doyum duzeyine sahip olduklari ortaya cikmistir. Kadin ogretmenlerin kisisel basari boyutundaki tukenmislik duzeylerinin erkek ogretmenlerden; 30 yas ve altindaki ogretmenlerin; duyarsizlasma boyutundaki tukenmislik duzeylerinin, 31-35 yas ile 36-40 yas grubundaki ogretmenlerin tukenmislik duzeylerinden; bekâr ogretmenlerin duyarsizlasma boyutundaki tukenmislik duzeylerinin evli ogretmenlerden; meslegini istemeyerek secen ogretmenlerin duygusal tukenme duzeylerinin, meslegini isteyerek secen ogretmenlerden anlamli duzeyde yuksek oldugu tespit edilmistir. Diger taraftan; bulunduklari okulun sosyo-ekonomik durumu dusuk olan ogretmenlerin dissal boyuttaki is doyumu duzeylerinin, bulunduklari okulun sosyo-ekonomik durumu orta olan ogretmenlerden; meslegini istemeyerek secen ogretmenlerin dissal doyumlarinin genel doyumlarindan, genel doyumlarinin da icsel doyumlarindan anlamli duzeyde dusuk oldugu tespit edilmistir. Ogretmenlerin tukenmislik ve is doyumu duzeyleri arasinda negatif yonde anlamli iliskiler oldugu ve en yuksek iliskinin ise ogretmenlerin duygusal tukenme duzeyleri ile genel doyum duzeyleri arasinda oldugu gorulmustur. Duygusal tukenmenin yordayicilarinin icsel ve dissal doyum oldugu; duyarsizlasmanin ve kisisel basarinin ise tek yordayicisinin icsel doyum oldugu saptanmistir. Ogretmenlerin tukenmislerini azaltmak isdoyumlarini  artirmak icin cesitli onerilerde bulunulmustur.