Somut Olmayan Kültürel Mirasın Korunması Bağlamında Türkiye’de Eğitim Alanında Yapılan Bilimsel Çalışmalar Üzerine Bir Bibliyografya Denemesi

Kultur, bir toplumun yasam tarzinin, atalarindan gelen orf, adet ve geleneklerinin, degerlerinin, bir baska ifadeyle o toplumun urettiginin toplamidir. Milletlerin varligini surdurebilmesi ve kulturel mirasini koruyarak gelecek nesillere aktarabilmesi icin kulturel degerlerinin farkinda olmasi gerekmektedir. Yirminci yuzyilin sonlarina dogru tum dunyayi etkisi altina almaya baslayan kuresellesme, toplumlari milli kulturunden uzaklastirmaya ve tek tiplestirmeye dogru goturmektedir. UNESCO’nun 32. Genel Konferansinda 17 Ekim 2003 tarihinde imzalanan Somut Olmayan Kulturel Mirasin Korunmasi Sozlesmesi ile bu konuya dikkat cekilmek istenmistir. Bu sozlesme ile somut olmayan kulturel mirasin aktarilmasinda tasiyici islevi goren dille birlikte sozlu gelenekler, anlatimlar; gosteri sanatlari; toplumsal uygulamalar, ritueller ve solenler; doga ve evrenle ilgili bilgi ve uygulamalar; el sanatlari gelenegi somut olmayan kulturel miras olarak belirlenmistir (Oguz, 2013: 151-152). Somut olmayan kulturel mirasin kaybolmasi konusunda evrensel bir kayginin oldugu belirtilerek konunun onemi hususunda farkindaligi artirmak ve yeni nesilleri bilinclendirmek amaciyla taraf devletlerin dayanisma icerisinde bu mirasin korunmasina katkida bulunmasi hedeflenmistir. Turkiye, 2006 yilinda bu sozlesmeye taraf devlet olmustur. Bu calismada, Somut Olmayan Kulturel Mirasin Korunmasi Sozlesmesi alaninda, 2006 yilindan gunumuze kadar “egitim” alaninda yapilmis olan calismalarin bibliyografyasi sunulmustur. Calismada nitel arastirma yontemlerinden dokuman tarama yontemi kullanilmistir. Tarama sonucunda elde edilen eserlerin dagilimina bakildiginda 3 lisansustu tez, 25 makale, 10 bildiriye ulasilmis olup calismada ayrica lisansustu uc tezin analizi yapilmistir. Tespit edilen calismalar incelendiginde somut olmayan kulturel mirasin korunmasi baglaminda milli duyarliligin artirilmasi gerektigi ve egitim-ogretim kurumlarinda sistemli ve planli bir SOKUM egitimi verilerek bunun saglanabilecegi konusu, calismalarin neredeyse genelinin ortak bir sonucu oldugu kanaatine varilmistir.