Kütahya İli Tavşanlı İlçesinde ishal salgını incelemesi, Temmuz 2014, bir olgu-kontrol çalışması

Amac: Tavsanli ilcesi halk sagligi yetkilileri 18.06.2014 tarihinde 28’i hastanede yatarak tedavi gormus 684 gastoenterit hastasi oldugunu rapor etmislerdir. Inceleme,  salginin nedenini saptamak, bulas yolunu belirlemek ve kontrol onlemlerini uygulamak amaciyla yapilmistir. Yontem: Bu vaka-kontrol calismasinda 07–30 Haziran tarihleri arasinda R11, K52, A09 ICD-10 tani kodlu, kusma veya ishali (≥3/gun) olan, atak hizi en yuksek 5 mahallede ikamet eden, basit rastgele yontemle secilen 154 olasi olgu ve kontrolu incelenmistir. Kontroller, 1:1, yas grubu eslestirmesi yapilarak komsulardan secilmistir. Klinik ornekler ve sebeke suyu ornekleri incelenmistir. Bulgular: Atak hizi %3.3 olup vakalar tum ilceye yayilmistir. Baslica sikâyetler bulanti  (%88.9), ishal (%88.2), karin agrisi (%82.8) ve kusmadir (%71.8). Vakalar selden 6 gun sonra artmaya baslamis ve salgin egrisinde genis bir pik saptanmistir. Vakalarin  %66.9’u, kontrollerin ise %37.0’i mahalle cesme suyu (TRRMH=4.3 ,%95 GA:2.2-8.6), vakalarin %18’i kontrollerin %27’si siselenmis su icmistir (TRRMH=0.5, %95 GA:0.3-0,9). Bes adet diski orneginde Norovirus GI ve GII saptanmistir. Cevresel arastirmalarda ilcede 35 kontrolsuz mahalle cesmesi oldugu, bunlari besleyen su deposunun sel suyu ile tamamen dolmus oldugu ogrenilmistir. Su orneklerinde norovirus tespit edilememistir. Sonuc: Vakalarda norovirus saptanmasi, korunaksiz mahalle cesmesi deposunun taskin yasanan kanalin hemen yaninda bulunmasi ve calismada elde edilen bulgular, salginin olasi nedeninin siddetli yagis sonrasinda kontamine olan mahalle cesmelerinden su tuketilmesi oldugunu dusundurmektedir. Anahtar Kelimeler: Norovirus, eslesmis vaka-kontrol calismalari, su, ishal