Bölgesel Bir Kompleks Olarak Mağrip

Bu makalenin amaci Magrip’in bolgeselligini bolgenin tarihsel deneyimi, siyasi orgutlenmesi ve bolgesel guvenlik dinamiklerini inceleyerek olcmektir. Bjorn Hettne’nin ortaya koydugu bolgesellik kavrami ve bolgeselligin bes duzeyi calismaya kavramsal bir cerceve sunmaktadir. Inceleme sonucunda, Magrip’in siyasal yapilanma ve bolgesel guvenlik dinamikleri acisindan bolgesellesmenin ikinci duzeyi olan bolgesel kompleks’in ozelliklerini gosterdigi sonucuna varilmistir. Siyasi acidan bolgedeki siyasi yapilar Vestfalyan tarzda ulus-devletler seklinde orgutlenmislerdir. Guvenlik acisindan ise somurgecilik sonrasi ulus-devlet insa etme ve guclendirme sureci, somurgecilik doneminden miras kalan toprak ve sinir anlasmazliklari ve bolgesel guc cekismeleri nedeniyle devletler arasinda yasanan catismalar bolgeyi anasik bir yapi icinde rekabet eden bir grup devletten olusan “Standart Bolgesel Guvenlik Kompleksi” haline getirmistir. Devletler arasi iliskilerin rekabet, denge ve ittifaklar temelinde yurutulmesi ise bolgedeki guvenlik kompleksinin catisma formasyonu seklinde yapilanmasina neden olmustur. Bolgenin bu catismaci karakteri, bolgeyi klasik, devlet-merkezli ve askeri-siyasi tipte bir “Bolgesel Guvenlik Kompleksi” durumuna getirmistir.