Kelkit Vadisinin Aşağı Çığrında Gelişmiş Heyelanların Dağılım Deseni ve Oluşumlarını Kontrol Eden Faktörler

Kelkit Cayi, Kuzey Anadolu Fayi tarafindan kontrol edilen son derece cizgisel bir vadi sekline sahiptir. Litolojik gecislerin keskin, topografik rolyef ve egimin yuksek oldugu bir sahadir. Calisma alanini olusturan Kelkit Cayi’nin asagi cigiri (Umurca-Koyulhisar arasi) tektonik ve jeomorfolojik sureclere bagli gelisen heyelanlarin yogun oldugu bir bolgedir. Calismanin amaci heyelan tehlikesinin yuksek oldugu bu alanda heyelanlarin jeolojik ve jeomorfolojik kosullara bagli dagilim karakteristigini ortaya koymaktir. Bu dogrultuda yuksek cozunurluklu (SPOT, WorldView) uydu goruntulerinden olusturulan heyelan envanterinin dogruluk kontrolleri arazi calismalari ile saglanmistir. Calisma alaninda 0.004-23.2 km2 arasinda degisen 433 heyelan belirlenmistir. Bu heyelanlar; akma, dusme, kayma tipinde olmak uzere uc ana sinif altinda haritalanmistir. Heyelan tiplerinin egim, rolyef, yukselti deger araliklarinda farkli dagilim gosterdikleri, litolojik olarak ise heyelanlarin Eosen volkanik cokel kayalarda ve Maestrihtiyen kirectaslarinda yogunlastigi tespit edilmistir. Ozellikle bircogunun kaya dusmeleri oldugu kucuk heyelanlarin faya yakin zonlarda meydana geldigi tespit edilmistir. Calismada haritalanan heyelanlarin belirli bir topografik egim ve rolyef degerleri arasinda dagildiklari ve jeomorfolojik acidan gelistikleri alanlarin rastlantisal olmadigi, ust kesimlerde daha duze yakin plato aklaninda ve paleo-heyelan topografyalari icerisinde biriken karlarin ani erimesinin bu surecin heyelanlarin tetiklenmesindeki ana neden oldugu ortaya konmustur.