Mısır’da İlk Dönem Türk İdarî Uygulamaları, Ahmed B. Tûlûn Örneği

Emeviler doneminden itibaren cesitli devlet kademelerinde gorev alan Turkler, Abbasiler doneminde askeri, idari ve siyasi nufuzlarini arttirarak Asya ve Misir topraklarinda konjonktur geregi merkeze bagli, fakat cogu noktada bagimsiz hareket edebilen siyasi tesekkuller olusturmuslardir. Nil Nehri ve mumbit deltasi ile Baharat Ticaret Yolu’nun stratejik degerini bir kat daha arttirdigi Misir topraklarinda Ahmed b. Tulun tarafindan kurulan Tulunogullari Devleti bunlar arasinda ilk olma ozelligini tasir. Ahmed aslinda Misir’a atanan ilk Turk valisi degildir. Halife Vâsik doneminde Esnas et-Turki ve ardindan Inâk et-Turki isimli Turk komutanlar ayni zamanda Misir valiligi gorevini de yurutmuslerdir. Arastirmada Ahmed idaresindeki Turk unsurun, kadim bir medeniyete ve zengin bir demografik yapiya sahip olan bu cografyadaki dikkat ceken uygulamalarina deginilecektir. Ahmed’in sergiledigi idari, askeri, ilmi, kulturel, sosyal ve iktisadi politikalar halki, burokrasisi ve ordusu itibariyla Turklerin azinlikta oldugu buyuk bir ulkeyi nasil yonetebildiklerinin ipuclarini verecek mahiyettedir.