Imam Birgivī’s Approach to Political and Religious Sects

Osmanli Devleti’nin XVI. yuzyilda yetistirdigi Hanefi-Mâturidi âlimlerinden biri olan Birgivi (o. 981/1573), dini ilimlerde yazdigi eserleriyle Islâm dunyasinda hakli bir sohrete kavusmustur. Eserlerinde uzerinde tartisilan bircok kelami konulara temas etmis, bunlari islerken, farkli mezheplerin goruslerine yer vermistir. Sunni âlimlerin klasik mezhep tasnifini benimseyen Birgivi, Kur’ân’a ve Sunnet’e aykiri olan, dinde fazlalik ve eksiltme anlamina gelen inanclari benimseyenleri Ehl-i Bid‘at; Kur’ân ve Sunnet’e uygun gorusleri benimseyen, selefin yolunu takip edenleri ise Ehl-i Sunnet olarak tanimlamistir. Itikada dair eserlerini de Ehl-i Bid‘ata karsi Sunni akideyi savunmak amaciyla telif etmistir. Mezheplerle ilgili goruslerini daha cok 73 firka hadisini esas alarak yazdigi Tuhfetu’l-mustersidin risalesinde dile getirmis, hadiste gecen 73 sayisini hakiki anlamda kabul edip, bu sayiya ulasmayi hedeflemistir. Bu makalede Birgivi’nin Islam catisi altinda ortaya cikan siyasi ve itikâdi mezheplere genel bakisi tespit edilmeye calisilacaktir.