X'E BAĞLI GEÇİŞ GÖSTEREN LENFOPROLİFERATİF SENDROM: KLİNİK, PATOGENEZ VE GENETİKLE İLGİLİ GELİŞMELER

X’e bağlı geçiş gösteren lenfoproliferatif sendrom (XLP) Ebstein Barr virus (EBV) enfeksiyonuna beklenen immün yanıtın verilememesiyle karakterize primer immün yetmezlik hastalığıdır. Hastalığın 3 major klinik görünümü vardır: fatal enfeksiyöz mononukleozis, lenfoma ve disgamaglobulinemi. Hastalığın geni 1998 yılında tanımlanmıştır. Bu gen X kromozomu üzerinde bulunur ve SAP (Signaling lymphocyte activation molecule, SLAM, associated protein – Lenfosit aktivasyon sinyal molekülü ilişkili protein) / SH2D1A/ DSHP gibi değişik adlar alır. Bu genin ürünü-SAPküçük bir lenfosit sinyal molekülüdür. SAP, SLAM ailesi reseptörlerinin intrasitoplazmik bölgesinde bulunan tirozin bazlı motiflerine bağlanır. SLAM ailesi çeşitli immün hücrelerin fonksiyonlarını düzenleyen ve bu hücrelere spesifik bir reseptörler topluluğudur. Bu aileye ait 6 tane reseptör bulunur, SLAM, 2B4, CRACC, NTB-A, CD84 ve Ly9. Bu reseptörler ekstraselüler bölgeleriyle kendilerine özgü ligandlara bağlanırlar. Bu bağlanma sonrası SAP, reseptörlerin intrasitoplazmik bölgelerinde bulunan tirozin bazlı motiflere bağlanır ve böylece, diğer Src homoloji taşıyan sinyal moleküllerinin bu bölgeye bağlanmasını engeller. Ayrıca SAP bir Src kinaz olan FynT’nin aktivasyonuna ve göçüne neden olur. Bu yollarla, SAP intrasitoplazmik sinyal mekanizmalarını düzenler.