SÜRDÜRÜLEB L RL N KAR ISINDAK ENGELLER BA LAMINDA SA T FA K ÖYKÜLER N N ÇEVRESEL SORUNLAR AÇISINDAN SINIFLANDIRILMASI VE DE ERLEND R LMES

Cevresel davranislarimizin kokenleri neredeyse insanlik tarihine kadar uzanmaktadir. Cevre sorunlari, onemli oranda insanlarin dusunce ve davranis aliskanliklari ile baglantilidir. Bu baglamda edebiyat, yasamdan beslendigi kadar, cesitli yonleriyle onu zenginlestirir. Bu cercevede Sait Faik oykulerinin, doganin/cevrenin gecirdigi degisiklikler ve bunun yol actigi sorunlar icin, onemli bir kaynak teskil ettigi soylenebilir. Sait Faik, oykulerinde tabiati bir butun olarak sever. Dogaya duydugu sevgiyi, bazen acikca ortaya koyarken, bazen de kirletilmesine duydugu kizginlikla sergiler. Bu arastirmanin orneklemi olarak, insanlarin sorumsuz davranislarinin neden oldugu “doganin nasil yok edilmekte olduguna ve bu konuya ilk olarak o oykulerinde yerdigi” ve ayni zamanda bu konuda zengin bir kaynak olusturdugu icin Sait Faik oykuleri secilmistir. Arastirmada, nitel arastirma yontemi tercih edilmis olup, Faik’in kendisi hayattayken yayimlanan 8 oyku kitabinda yer alan toplam 148 ve olumunden sonra yayinlanan “Tuneldeki Cocuk- Mahkeme Kapisi”  adli hikâye kitabinda yer alan 43 oykusu tur ayrimi yapilmaksizin “icerik analizi yontemiyle cozumlenmistir. Incelenen 9 oyku kitabi ve bu kitaplardaki toplam 191 oykuden %17 (33 oyku)’ sinde bahsi gecen "sorumsuz cevre davranislara" yer verildigi gorulmustur. Sait Faik’in, dogaya duydugu sevgiyi daha cok dogrudan ifade ettigi gorulmus, bazen de dolayli olarak onun yok olmasi ve kirlenmesinin doguracagi yoksunluklara isaret ettigi belirlenmistir. Bu baglamda iyi bir cevre okuryazari olmak hususunda, Sait Faik’in oykulerinin oldukca islevsel oldugu ileri surulebilir. Anahtar Kelimeler: Cevre, “Doga Dostu Olmayan Sorumsuz Cevresel Davranislar”, Sait Faik Oykuleri, sanat-edebiyat