A Scale Development Study to Measure Secondary School Teachers’ Opinions On Coaching Behaviours

Problem Durumu: Ogrenciler kendi becerilerinin, guclu ve gelistirmesi gereken yanlarinin, duygusal ve zihinsel durumlarinin farkinda olduklarinda egitim-ogretim ortamlarina daha istemli bir sekilde dahil olurlar. Bu anlamda ogretmenlerin kocluk davranislarina sahip olmasinin ve uygulamasinin, ogrencilerin farkindaligini gelistirmek, onlarin tutum ve davranislarinda olumlu degisiklik yaratmak adina oldukca uygun bir yontem oldugu soylenebilir. Ogretmenler ogrencilerine guclu sorular sorarak ve geri bildirimler vererek onlarin elestirel dusunme ve problem cozme becerilerini gelistirirler. Boylece ogrenciler surec boyunca yasadiklari deneyimleri faydali birer ogrenme aracina donusturebilirler. Kendilerinin farkinda olan ve kendilerini taniyan ogrenciler nasil ogrendiklerini ve ne sekilde ders calismalari gerektigi konusunda bilgi sahibi olur. Bu durumun onlarin akademik performanslarini arttirmasina da katki sagladigi soylenebilir. Ogretmenlerin egitim-ogretim ortamlarinda kocluk desteginden yararlanmalari, ogrencilerin gerek bireysel ihtiyaclarini tespit etmesine gerekse toplumsal ihtiyaclara yonelik davranis ve beceri oruntuleri kazanmasina bununla birlikte, bilinc duzeyi yuksek bireyler olarak yasantilarini surdurmelerine yardimci olur. Kendisini sorgulamayi ogrenen bireyler olarak gelisim gostermeleri, ogrencilerin ozlerine ait degerler sitemini kesfetmelerine ve kendine uygun degerlere gore de secimler yapabilmesine imkan saglar. Kocluk surecinin ayni zamanda ogretmenler icin de kazanimlari oldugunu soylemek mumkundur. Ogrenciyle surekli etkilesimin oldugu, karsilikli duyussal ve zihinsel sureclerin devreye girdigi kocluk uygulamalari yoluyla ogretmenler, kendi farkindaliklarini daha da artirabilir ve ic gorulerini gelistirebilirler. Aslinda bu surecin onlar icinde yeni bir icsel yolculuk, kesif ve deneyim sureci oldugu soylenebilir. Sinif icindeki ogretim uygulamalari uzerine daha derinlemesine dusunmelerinin ise mesleki gelisimlerine katki saglayabilecegi ifade edilebilir. Tum bu degerlendirmeler isiginda koclugun, egitimin ve ogretimin niteliginin artmasina, ogretmenlerin bireysel ve mesleki gelisimlerine, ogrencilerin akademik performanslarina ve bireysel gelisimlerine olumlu katki saglayan uygulamalardan biri oldugu dusunulmektedir. Arastirmanin Amaci: Bu arastirmada, Ankara ili kamu liselerinde gorev yapan ogretmenlerin kocluk davranislarini benimseme ve uygulama durumlarina iliskin goruslerinin belirlenmesi amaclanmistir. Arastirmanin genel amaci dogrultusunda asagidaki sorulara yanit aranmistir: Ankara ili kamu liselerinde gorev yapan ogretmenlerin kocluk davranislarini benimseme ve uygulama durumlarina iliskin gorusleri, koclugun dort boyutu olan, a) Etkin dinleme, b) Guclu sorular sorma, c) Farkindalik yaratma, d) Oz degerlerine uygun secimler yapmalarini saglama boyutlarinda nasildir?  Ankara ili kamu liselerinde gorev yapan ogretmenlerin kocluk davranislarini benimseme ve uygulama durumlarina iliskin gorusleri, cinsiyet, yas, egitim seviyesi, brans, daha once kocluk egitim/konferansi ya da seminerine katilma durumu ve kocluk davranisini onemli gorme durumu degiskenlerine gore anlamli bir farklilik gostermekte midir?  Arastirma genel tarama modelinde olup, nicel arastirma yontemi kullanilmistir. Orneklem seciminde tabakali ornekleme tekniginden yararlanilmistir. Bu arastirmanin orneklemi Ankara Buyuksehir Belediye Sinirlari icerisinde yer alan dokuz ilceden toplam 362 ogretmenden olusmaktadir. Arastirmanin Yontemi: Arastirmanin nicel verileri, arastirmaci tarafindan gelistirilen ‘‘Lise Ogretmenlerinin Kocluk Davranislarina Iliskin Gorusleri’’ olcegi ile toplanmistir. Arastirmada nicel verilerin analizinde SPSS Paket Programi kullanilmistir. Arastirmanin birinci amacina iliskin analizler aritmetik ortalama, standart sapma ve frekans hesaplamalariyla yapilmistir. Arastirmanin ikinci alt amacina iliskin olarak katilimcilarin goruslerinin cinsiyet, kocluk egitimi, konferansi ya da seminerine katilma, kocluk davranisi gostermenin onemli gorulme durumu ve egitim durumu degiskenlerine gore farklilasip farklilasmadigi t-testi ile analiz edilmistir. Katilimcilarin goruslerinin yas degiskenine gore farklilasip farklilasmadigi Kruskal-Wallis analizi, brans degiskenine gore farklilasip farklilasmadigi ANOVA ile analiz edilmistir. Manidarlik duzeyi .05 alinmistir. Arastirmanin ucuncu alt amacina iliskin olarak katilimcilarin gorusleri icin frekans ve yuzde hesaplamalari yapilmistir. Arastirmanin Bulgulari: Arastirmadan elde edilen sonuclara gore, olcegin alt boyutlarini benimseme duzeylerine bakildiginda, kadin katilimcilarin ve kocluk davranisi gostermenin onemli oldugunu dusunenlerin olcegin tum alt boyutlarini benimseme duzeyleri daha yuksektir. 54 yas ustu katilimcilarin ise diger yas araligindakilere gore farkindalik yaratma boyutunu benimseme duzeyi daha dusuktur. Bununla birlikte, meslek lisesi ogretmenleri sosyal bilimler, fen bilimleri ve yabanci dil bransindaki ogretmenlere gore oz degerlerine gore secimler yapmalarini saglama boyutunu benimseme duzeyinde daha olumlu dusuncelere sahiptirler.  Olcegin alt boyutlarini uygulama duzeylerine bakildiginda, kadin ogretmenlerin etkin dinleme boyutunu uygulama duzeyi daha fazladir. Kocluk egitimi, konferansi ya da seminerine katilan katilimcilar farkindalik yaratma boyutunu uygulama duzeyinde anlamli bir farklilik gostermektedir. Kocluk egitimi, konferansi ya da seminerine katilanlarin ve kocluk davranisi gostermenin onemli oldugunu dusunenlerin oz degerlerine uygun secimler yapmalarini saglama boyutunu uygulama duzeyi daha yuksektir. Bununla birlikte meslek lisesi ogretmenlerinin sosyal bilimler, fen bilimleri ve yabanci dil bransindakilere gore, diger branstaki ogretmenlerin (resim, muzik, beden egt.vb.), sosyal bilimler, fen bilimleri ve yabanci dil bransindakilere gore, Turkce-edebiyat ve matematik bransindaki ogretmenlerin ise fen bilimlerindeki ogretmenlere gore oz degerlerine uygun secimler yapmalarini saglama boyutunu uygulama duzeyinde anlamli sekilde farklilik gorulmustur. Katilimcilarin %97’si ogretmenlerin kocluk davranisi gostermelerinin onemli oldugunu belirtmislerdir. Arastirmanin Sonuclari ve Oneriler: Arastirma bulgulari gosteriyor ki kocluk egitimi, konferansi ya da seminerine katilmis olan ogretmenler kocluk becerilerini uygulayarak ogrencilerine fayda saglamaktadirlar. Bu nedenle ogretmenlerin, alaninda uzman kisilerce kocluk egitimi almalari onerilmektedir. Milli Egitim Bakanligi’nin ogretmenlerin hizmet ici egitimlerine kocluk egitimlerini ekleyecek sekilde yeni yasal duzenlemeler yapmasinin ve egitim kurumlarinda kocluk uygulamalarina yer verilmesinin, ogretmenlerin bireysel ve mesleki, ogrencilerin de akademik ve bireysel gelisimlerine olumlu katki saglayacagini soylemek mumkundur. Anahtar Kelimeler: Kocluk, kocluk egitimi, egitim koclugu, ogretmen koclugu, ogretmenlerin kocluk davranislari.