The Relationship between Student Motivation and Class Engagement Levels

Problem Durumu: Okulda etkin bir ogrenmenin gerceklestirilebilmesi icin ogrencilerin derse aktif katilmasi ve derse ilgi duymasi gerekir. Bunun icin ogrencilerin motivasyonlarinin yuksek olmasi ve derse ilgi gostermeleri gerekir. Ogrenme- ogretme surecinde beklenen ogrencilerin icsel bir motivasyon gostererek derse gercek katilim gostermeleridir. Bunun olabilmesi icin ise, oncelikli olarak ogrencilerin motivasyon duzeylerinin bilinmesi ve bu dogrultuda derse aktif olarak katilimlarini saglayacak etkinliklerin planlanmasi gerekir. Bunun icin ogretmenlerin ogrencilerin motivasyon duzeyini bilmesinin ve ogrencilerin derse gercek katilimini saglayacak motivasyon stratejilerini kullanmasinin onemli oldugu dusulmektedir. Ogrencilerin sahip oldugu motivasyon duzeyi, derse katilim duzeyi ile iliskilidir. Motivasyonu olmayan ogrenciler isyan duzeyinde derse katilmakta, dissal motivasyonu olan ogrenciler geri cekilme, pasif uyum veya sembolik duzeyde derse katilmakta ve icsel motivasyona sahip ogrenciler gercek katilim duzeyinde katilim gostermektedir. Arastirmalarda ustalasma yonelimiyle icsel gudulenme (Chan, Wong ve Lo, 2012; Pintrich, 2000) ve performans- kacinma yonelimiyle dissal gudulenme (Ozkal, 2013) arasinda pozitif yonde anlamli bir iliski oldugu ortaya cikmistir. Performas-yaklasma yonelimi ise hem icsel hem de dissal gudulenmeyle iliskilidir (Elliot ve Murayama, 2008). Buna gore icsel motivasyona sahip ogrencilerin gercek katilim gostermesi, dissal motivasyona sahip ogrencilerin ise sembolik katilim gostermesi 76 Funda NAYIR Eurasian Journal of Educational Research 71 (2017) 59-78 gerekmektedir. Bu calismada Ryan ve Deci (2000) tarafindan one surulen Oz Belirleme kuramiyla, Schelechty (2001) tarafindan ortaya atilan ogrenci katilim duzeyleri temel alinarak ogrencilerin katilim duzeyleri ile motivasyon duzeyleri arasindaki iliski ortaya cikarilmaya calisilmistir. Icsel ve dissal motivasyon araclarinin nasil kullanilacaginin ve bunun ogrencinin derse katilimi ile iliskisinin bilinmesi ogrencilere destekleyici bir ogrenme ortami olusturulmasinda yardimci olacaktir (Marsh, 2000). Arastirmanin Amaci: Bu calismanin amaci lise ogrencilerinin derse katilim duzeyleri ile motivasyon duzeyleri arasindaki iliskiyi incelemektir. Bu dogrultuda asagidaki sorulara yanit aranmistir. 1. Ogrencilerin motivasyon duzeyi ustalasma yonelimi, performan-yaklasma yonelimi ve performans kacinma yonelimi boyutlarinda nasildir? 2. Ogrencilerin motivasyon duzeyi cinsiyet, sinif duzeyi, ve okul turune gore farklilik gostermekte midir? 3. Ogrencilerin motivasyon duzeyi ile derse katilim duzeyleri arasinda anlamli bir iliski var midir? Yontem: Iliskisel arastirma modelinde olan bu arastirmada lise ogrencilerinin motivasyon duzeyi ile derse katilim duzeyleri arasindaki iliski ortaya cikarilmaya calisilmistir. Arastirmanin evrenini Ankara Il merkezinde bulunan liselerde ogrenim goren lise ogrencileri olusturmaktadir. Evrene ulasmak zor oldugundan orneklem alma yoluna gidilmistir. Basit tesadufi ornekleme kullanilarak Ankara Ili’nde merkezde ogrenim goren 500 lise ogrenciye olcek uygulanmistir. Donen olceklerden 322’si uygulamaya alinmistir. Ogrencilerin motivasyon duzeylerini belirlemek amaciyla ise Midgley ve arkadaslari (2000) tarafindan gelistirilen Adaptif Ogrenme Olcegi (AOO) Turkce’ye uyarlanarak kullanilmistir. 14 maddeden olusan adaptif ogrenme olcegi 5 dereceli likert tipi bir olcektir. Olcek, “ustalasma yonelimli”, “performans-yaklasma yonelimli” ve “performans-kacinma yonelimli” olmak uzere uc faktorden olusmaktadir. Olcek uyarlama surecinde geleneksel yaklasim benimsenmistir. Verilerin analizinde betimsel istatistikler, aritmetik ortalama ve standart sapma kullanilmistir. Ogrenci gorusleri arasinda anlamli fark olup olmadigini belirlemek amaciyla t testi, ANOVA kullanilmistir. Son olarak ogrencilerin derse katlim duzeyleri ile motivasyon duzeyleri arasindaki iliskiyi belirlemek amaciyla korelasyon analizi ve bu iliskinin hangi degiskenler tarafindan yordandigini ortaya cikarmak amaciyla da regresyon analizi kullanilmistir. Regresyon analizi stepwise yontemi kullanilarak yapilmistir. Bulgular: Ogrencilerin ogrenme yonelimleri incelendiginde en cok ustalasma yonelimli ogrenmeyi benimsedikleri, bunu sirasiyla performans-kacinma yonelimli ve performans-yaklasma yonelimli ogrenmenin izledigi gorulmektedir. Ogrenciler ustalasma yonelimli ogrenme ve performans-kacinma yonelimli ogrenme boyutundaki maddeleri “genellikle dogru”, ve performans-yaklasma yonelimli ogrenme boyutundaki maddeleri ise “ az dogru” bulmaktadir. Funda NAYIR Eurasian Journal of Educational Research 71 (2017) 59-78 77 Cinsiyet degiskenine gore yapilan analiz sonuclari incelendiginde kiz ogrencilerin daha cok ustalasma yonelimli ogrendikleri gorulmektedir. Baska bir deyisle kiz ogrenciler erkek ogrencilere gore ogrenmek icin daha cok icsel motivasyona sahiptir. Okul turu degiskenine gore yapilan analiz sonuclari incelendiginde meslek lisesi ogrencilerinin goruslerinin ustalasma yonelimli ogrenme, performans-yaklasma yonelimli ogrenme ve performans-kacinma yonelimli ogrenme boyutlarinda Anadolu lisesi ogrencilerine gore daha olumlu oldugu gorulmektedir. Sinif degiskenine gore yapilan analiz sonuclari incelendiginde dokuz, on ve 11. siniflarin icsel motivasyona, 11. Siniflarin ise dissal motivasyona daha fazla sahip oldugu gorulmektedir. Buna gore sinif seviyesi yukseldikce icsel motivasyonun azaldigi soylenebilir. Regresyon analizi sonuclari incelendiginde ustalasma yonelimli ogrenmenin derse katilimin tum boyutlarinin anlamli bir yordayicisi oldugu gorulmektedir. Buna gore ustalasma yonelimli ogrenenler ile gercek katilim ile olumlu bir iliski, isyan ve sembolik katilim ile olumsuz bir iliski vardir. Baska bir deyisle, icsel motivasyona sahip ogrenciler gercek katilim gosterirken, icsel motivasyon azaldikca sembolik ve isyan duzeyinde katilim ortaya cikmaktadir. Sonuc ve Oneriler: Bu calismada lise ogrencilerinin motivasyon duzeyi ile derse katilim duzeyi arasindaki iliski incelenmistir. Arastirmada motivasyon duzeyinin derse katilimla iliskili oldugu, meslek lisesi ogrencilerinin motivasyonel faktorlerden daha cok etkilendigi ve sinif duzeyi yukseldikce motivasyon duzeyinde azalma oldugu ortaya cikmistir. Ayrica, ustalasma yonelimli ogrenme derse katilimin tum boyutlarinin anlamali bir yordayicisidir. Cinsiyet degiskenine gore ise daha fazla arastirma yapilmasina ihtiyac vardir. Bu dogrultuda, oncelikle meslek lisesi ogrencileri icin icsel gudulerin kullanilmasinin ogrenci basarisini artiracagi soylenebilir. Ogretmenlerin ve okul yoneticilerinin meslek lisesi ogrencilerine yonelik olarak daha fazla motivasyon araci kullanmasi yararli olacaktir. Ayrica, lise son sinif ogrencileri icin derse katilimi artiran ders ici etkinlikler planlanabilir. Bundan sonra yapilacak arastirmalarda cinsiyet degiskeni temel alinarak bir arastirma yapilmasinin ve ogretmenlerin sinif ici sergiledikleri rollerle ogrencilerin motivasyon duzeyleri arasindaki iliskinin incelenmesinin yararli olacagi dusunulmektedir.