Using Bona Adaptation to Improve Accent Defects as a Voice Training Method

Problem Durumu: Bona calismalari solfej egitimi icerisinde onemli bir yere sahiptir. Ozellikle bona calismalarinda ve solfej uygulamalarinda kullanilan 11.yy.da rahip Guido di Arezzo’nun bir ilahiden cikardigi Aretinian heceleri ve bu hecelere daha sonra eklemlenen “si” hecesi solfeji kolaylastirdigi icin kullanilmistir. Fakat gunumuzde gerek ses egitiminde gerek solfej derslerinde bu hecelerin unsuzlerinin ve unlulerinin dogru konusulmasinin gerekliligi uzerinde durulmamaktadir. Arastirmanin Amaci: Bu calismada, bahsi gecen heceler konusulursa sesin siddeti, suresi, perdesi ve tonlamasinda olumlu degisiklikler oldugu gozlemlenmistir. Arastirmanin Yontemi: Calisma bu ders icerisinde yapilan uygulamalari ele aldigi icin bir eylem arastirmasidir. Bu sebeple de nitel bir nitelik tasimaktadir. Calismada Erciyes Universitesi, Guzel Sanatlar Fakultesi, Muzik Bolumunden bireysel ses egitimi dersini alan 20 ogrencinin goruslerine basvurulmustur. Gorusmeler once Kivanc Aycan / Eurasian Journal of Educational Research 69 (2017) 113-134 133 kamera kaydina alinmis ardindan yapilandirilmis bir gorusme formu uygulanmistir. Ayrica calismalar uygulanirken bireysel ders izleme tutanagina da notlar alinmistir. Toplanan verilerin yogunlugundan dolayi icerik analizi MAXQDA + 11 ile yapilmistir. Arastirmanin Bulgulari: Ozellikle bireylerin bir calgi esliginde ritmik yapiya uyarak calgiyla uyumlu sekilde, dogru tonlamayla sesleri cikartabildikleri gorulmustur. Bu heceler konusulmadiginda solfej dersinde bireylerin basari saglamakta zorlandiklari gorulmustur. Daha solfej dersinde kullanilan bu heceleri bilmeyen ve konusamayan bireyler bireysel ses egitimi dersinde de bu sebeple uygulamalari yapamamaktadir. Dolayisiyla cogunlugu bona ve solfej uygulamalarindan temellenen bireysel ses egitimi dersinde de bireysel calismalari yapmakta zorlanan bireylerin basari duzeyleri dusmektedir. Bu calismada solfejdeki heceleri konusmadan ritmik yapinin ortaya cikmadigi gorulmus bu sebeple bona calismalari esas alinarak bir ses egitimi yontemi gelistirilip, uygulanmistir. Arastirmanin Sonuc ve Onerileri: Bu calisma ile dogru ses uretme prensibiyle solfej hecelerini konusarak dogru tonlamanin ya da tonun sesin siddet, sure, perdesini etkileyen unsuz siddeti ile elde edilebilecegi gorulmustur. Bu kapsamda verilecek bir muzik egitimi programinda B.S.E. calismalari etkin bir rol alabilir. Yoksa kisideki ses guzelligini ortaya koymanin otesinde bir fayda saglayamaz. Elde edilen bulgulara gore calismaya katilan ogrenciler genel olarak bonanin bir ses egitimi yontemi olarak kullanilmasinda fayda gormuslerdir. Ogrenciler nota isimlerini siddetlerine gore okuyup, bununla ilgili nefes calismalari yapmanin unsuzleri konusmakta ve tona girmekte fazlasiyla katki sagladigini belirmislerdir. Ayrica solfeji kolaylastirmak icin kullanilan solmizasyon hecelerinde unsuzlerin siddet ve suresine gore vurgulanarak konusulmasinin bireysel ses egitimi derslerinde faydalarini gorduklerini, solfej dersinde de bu sekilde bir calisma yaptiklarini belirtmislerdir. Nota bonasi ve nefes calismalarinin birlikte ele alinmasi onemlidir, ornegin “Fa” notasini soylerken “f” unsuzunun vurgulandigi calismalar ile parcalarda harfleri yutmadan soylemek mumkun olmaktadir. Bu calismada ogrenciler uygulanacak bona ve ses egitimi calismalarinin bireyselligine vurgu yapmaktadirlar. Ozellikle solfej dersinde bona calismalarina bireysel olarak deginilememesi, bireysel ses egitimi dersinde ise bu calismalara kisisel cozumler getirilmesi ogrenciler uzerinde olumlu etki yaratmistir. Ogrencilerin calismalari duzenli yapmamalari ise muzik egitimi acisindan hangi konuda uzmanlasacaklarini bilmemelerinden kaynaklanmaktadir. Ogrencilerin bireysel ses egitimini uzmanlik gerektiren san egitimi ile siklikla karistirdiklari gorulmustur. Bunun sebebi belli bir sarki mufredatina donuk (Opera, lied, populer muzik ve jazz) egitimi verilen san egitiminin temel becerilerin kazandirildigi bireysel ses egitimi dersiyle ayrismamasindandir. Bireysel ses egitimi dersinin temel hedeflerini ise Giuseppe Concone kendi ismiyle anilan “Concone” egzersiz kitabinda su sekilde aciklamaktadir: “Ilk 25 alistirma solfej olarak soylenilmesi niyetiyle bestelenmistir. Italyanca isimleriyle iliskilendirilen (do,re,mi,fa,sol,la,si) her bir notanin telaffuz edilmesi, soylenilmesi ve soluk verirken her bir tonun esit/suresince, temiz/ perde degerinde, sesin siddetiyle ve dogru bir tonlamayla uygulanmasi gerekmektedir”. Aslinda G. Concone solfej calismalari ve ses Kivanc Aycan / Eurasian Journal of Educational Research 69 (2017) 113-134 134 egzersizlerinin iliskisini nota isimlerinin seslerinin suresi, perdesi, siddeti ve tonlamasini gozeterek konusma ve dolayisiyla soyleme gerekliligi ile ortaya koymaktadir. Bu sekilde ele alindiginda BSE dersi solfej dersinin en onemli destekcisidir. Ancak bu calismada ogrenci gorusleri ile ifade edildiginde solfej, bona ve ses egitimi calismalari paralel yurutulmesi gereklidir. Dolayisiyla ilerdeki calismalarda uygulanan bona uygulamasi destekli ses egitimi calismalarinin solfej dersleriyle birlikte uygulanmasinda yarar gorulmektedir.