Personal Factors Predicting College Student Success

Problem Durumu: Gunumuzde yuksekogrenim derecesine sahip olmak yalnizca seckin mezunlar acisindan degil ayni zamanda ekonomi, bilim, teknoloji ve kisisel gelisim icin onemlidir. Yuksekogretim kurumlari, en onemli misyonlarindan biri olarak ogrenci basarisinin altini cizmektedir. Farkli teoriler basari soz konusu oldugunda akademik ve sosyal uyum, beklenti ve motivasyon, hedefleri belirleme gibi noktalara vurgu yapmaktadir. Ogrenci basari pek cok farkli bicimde tanimlanmasina ragmen, modern egitim sistemindeki degisen bakis acisiyla birlikte, basarinin notlardan cok daha ote bir anlam ifade ettigi gorulmektedir. Bu da, ogrencinin butun olarak gelisiminin, bilissel ve akademik boyutlarinin yani sira duygusal ve sosyal boyutlarinin da olduguna isaret etmektedir. Yani ogrenci basarisi universite oncesi deneyimler ve universite yasamina katilim gibi pek cok unsurla sekillenmektedir. Ilgili alan yazin, diger etkenlerin yani sira, akademik oz-yeterlilik, calismaya dikkatini verme ve organize olma, sinif iletisimi, stres ve zaman baskisi, duygusal etkenler ve ogrencilerin universite yasamina katilimlari gibi ogrencilerin kendi kontrolleri altinda olan kisisel degiskenlerin ogrenci basarisini etkileyen en onemli faktorler olduguna isaret etmektedir. Kisisel faktorler bireysel farkliliklardan olusmaktadir ve her birey kendi yasamini gelistirme ya da degistirme kapasitesine sahiptir. Bu nedenle, basari soz konusu oldugunda “psiko-sosyal faktorler” olarak da adlandirilan kisisel faktorler arastirmacilarin odak noktasi olmaktadir. Ilgili alan yazinda etkili ogrenme uzerindeki kisisel faktorleri belirlemede kullanilabilecek Turkce bir olcme aracinin olmamasi sebebiyle gelistirilen kapsamli olcme araclarinin uyarlanarak yeni orneklemde kullanilmasi ve ayrica etkili ogrenmeyi uzerindeki faktorlerin belirlenerek bu kapsamda yapilabilecek onleyici rehberlik hizmetleri gelistirilmesi acisindan bu calisma onem tasimaktadir. Arastirmanin Amaci: Bu calismanin amaci, universitede etkili ogrenme uzerindeki kisisel faktorlerin (akademik oz-yeterlilik, calismaya dikkatini verme ve organize olma, sinif iletisimi, stres ve zaman baskisi, duygusal etkenler ve ogrencilerin universite yasamina katilimlari) ogrenci basarisini yordamadaki rolunu arastirmaktir. Arastirmanin Yontemi: Bu calismada, iliskisel tarama modeli kullanilmistir. Calismanin orneklemini Turkiye’de bir devlet universitesinde ogrenim goren 317 Ingilizce Hazirlik Okulu ogrencisi (161 kadin, 156 erkek) olusturmaktadir. Veri toplama araci olarak demografik bilgi formu ve Universitede Etkili Ogrenme Envanteri kullanilmistir. Demografik bilgi formu, yas, cinsiyet, dil seviyesi gibi bilgilerden olusmaktadir. Universitede Etkili Ogrenme Envanterinin Turkce formu Gokcen AYDIN / Eurasian Journal of Educational Research 69 (2017) 93-112 111 5’li dereceleme olcegi (1. Asla, 5. Her zaman) uzerinde 49 madde ve 6 alt boyuttan olusmaktadir. Bu alt boyutlar, akademik oz-yeterlilik, calismaya dikkatini verme ve organize olma, stres ve zaman baskisi, ogrencilerin universite yasamina katilimlari, duygusal etkenler ve sinif iletisimidir. Olcekte sorulan sorulara verilen yuksek puanlar basariyla ilgili beklentinin ve hedeflerin oldugunu, etkili planlama yapilabildigini, erteleme gibi akademik baskilarla bas edilebildigini, kampusteki etkinliklere katilimini ve ogretim elemani ve ogrencilerle iyi bir iletisimi gostermektedir. Olcegin alt boyutlarinin guvenirlik katsayilari .87 ila .68 arasindadir. Arastirmanin Bulgulari: Calismanin amacina uygun olarak yapilan Coklu Regresyon Analizi sonuclari kisisel degiskenlerin ogrenci basarisini anlamli sekilde yordadigini gostermektedir, ΔR² = .16, ΔF (6, 310) =10.16, p<.05. Sonuclar, bu modelin toplam varyansin % 16’sini acikladigini gostermistir. Stres ve zaman baskisi (β = .30, p< .05) ve sinif iletisimi (β= .13, p< .05) ogrenci basarisini anlamli sekilde yordarken, akademik oz-yeterlilik, calismaya dikkatini verme ve organize olma, duygusal doyum ve ogrencilerin universite yasamina katilimlari basariyi anlamli olcude yordamamistir. Universitede etkili ogrenme uzerindeki kisisel faktorler arasinda stres ve zaman baskisi ile sinif iletisiminin yer aldigi gorulmektedir ve iki degiskenin de basariyla pozitif yonde iliskili oldugu bulunmustur. Arastirmanin Sonuclari ve Onerileri: Bu calismaya gore, sinifla iletisim, stres ve zaman baskisi ogrenci basarisini yordayan degiskenlerdir. Diger bir deyisle, sinif ici iletisimi iyi olan ve calismalari sirasinda stres ve zaman baskisi hisseden ogrencilerin universitede etkili ogrenmede daha basarili oldugu bulunmustur. Ancak akademik oz-yeterlilik, calismaya dikkatini verme ve organize olma, ogrencilerin universite yasamina katilimlari basariyi yordamamaktadir. Secilen orneklemin universitenin hazirlik okulunda ogrenim goren, yani universitede henuz ilk yilini geciren ogrencilerden olusmasi, bu durumun kaynagi olarak dusunulebilir. Yani ogrencilerin henuz universite yasamina alisamadiklarindan, bu yeni yasama etkin bir sekilde katilamadiklari ve universitede nasil calisacaklarina dair ders calisma becerilerini henuz gelistirememis olduklari dusunulebilir. Ogretim elemanlari bu sonuc isiginda, derslerinde ogrencilerin sinif ici iletisimi gelistirebilecekleri rol oynama, takim calismalari gibi etkinliklere yer verebilirler. Arastirmanin sonucu ayrica, duz anlatim teknigi kullanan ogretim elemanlarina kullandiklari bu yontemin ogrenmede etkili olmayabilecegi yonunde bir bilgi verebilir. Ayrica ogretim elemanlarina ve universite psikolojik danismanlarina, stres ve akademik basari arasindaki pozitif iliskiye dikkat etmeleri onerilebilir cunku bazen dengeli bir stres, calismalar sirasinda her zaman korkulacak bir durum olarak karsimiza cikmayabilir. Ogrencilere yonelik hazirlanan akademik basari ve stres hakkindaki seminerlerde ilgili bu sonuclardan bahsedilerek, ogrencilere kendi uzerlerinde kurduklari baskiyi azaltma yonunde yardimci olunabilir. Bunun yani sira, Turkceye uyarlanan Universitede Etkili Ogrenme Envanterinin yapilan guvenirlik hesaplamalari ve bu calisma sonucunda elde edilen bulgular, olcme araciyla ilgili bazi sorunlarin olabilecegine ve dikkatle yaklasilmasi gerektigine vurgu yapmaktadir. Gelecekteki arastirmalar acisindan, hazirlik sinifindan ziyade birinci, ikinci ya da son sinif ogrencileri secilerek universiteye uyumunu saglamis bir orneklem uzerinde calisilmasi onerilebilir. Bu dogrultuda, Gokcen AYDIN / Eurasian Journal of Educational Research 69 (2017) 93-112 112 uyarlanan olcme araci, universitenin ilk yili ve dil ogrenme odakli bir grubunu yansitan hazirlik ogrencileri disinda farkli sinif duzeyleri ve farkli universitelerde de kullanilarak ilgili alan yazina katkida bulunulabilir. Olcme araci, ogrencilerin etkili ogrenmelerini etkileyen kisisel faktorler acisindan oldukca zengin degiskenleri bir arada bulundurmasi acisindan kullanisli ve yeni bir olcme araci olarak dusunulebilir ancak olcegin kendi icinde ya da Turkcesi uzerinde bazi sorunlar olabilecegi goz ardi edilmemelidir. Son olarak, farkli orneklemlerde kullanilarak uygun sonuclar elde edilmesi halinde, universite psikolojik danisma merkezleri tarafindan ogrenci basarisini etkileyebilecek degiskenleri bulmada kullanilabilecek pratik bir envanter olarak gorulebilir.