DÛHAN SÛRESİ 10. AYET BAĞLAMINDA "DÛHAN/DUMAN"

Kur’an-i Kerim insanliga hidayet rehberi olarak gonderilmis son Kitap’tir. Hz. Peygamber risalet gorevi geregi Kur’an’i teblig etmis, gerektigi yerde izahatta bulunmustur. Sahabe Kur’an’dan anlayamadiklari bir husus oldugunda dogrudan Hz. Peygambere muracaat etmislerdir. Hz. Peygamber’in vefatindan sonra Kur’an’i anlama faaliyetleri devam etmistir. Bu baglamda calismalar yapilmis ve tefsirler yazilmistir. Tefsirlerde ayetlerin manalari hakkinda cesitli goruslere yer verilmistir. Her mufessir kendi bilgi birikimi ve anlayisi baglaminda ayetleri aciklamis veya cesitli gorusler icerisinde tercihte bulunmustur. Mufessirler arasinda bazi ayetlerin manalari uzerinde ittifak olabilirken diger bir kisminda ise cesitli gorusler ortaya konabilmistir. Hakkinda cesitli goruslerin oldugu ayetlerden biri de Duhan suresinin 10. ayetidir. Soz konusu ayette mealen “Gogun, acik bir duhan getirecegi gunu gozetle.” buyurulmaktadir. Duhan genel olarak duman olarak anlasilmistir. Bununla birlikte bu dumanin mahiyeti ve ne zaman ortaya ciktigi veya cikacagi hususlarinda cesitli gorusler ortaya konmustur. Her bir gorus icin de cesitli delillere yer verilmistir. Duhan suresi 10. ayetle ilgili belirgin olarak uc gorus ortaya konmustur. Birinci goruse gore bu duman kiyametin alametlerindendir. Bu sebeple bu hadise henuz yasanmamistir. Ikinci goruse gore Hz. Peygamber (s.a.s.) Mekkeli kafirlerin azginliklarina binaen, kitlikla muamele olunmalari yonunde onlara beddua etmistir. Bunun sonucunda onlar acliga maruz kalmislardir. Gokyuzune baktiklarinda, aclik sebebiyle kendileriyle sema arasini, adeta bir duman kaplamis gibi gormeye baslamislardir. Ucuncu goruse gore ise bununla kastedilen sey Mekke’nin fethedildigi gundur. Cunku o gun yukselen bir toz kumesi, duman seklinde semayi kaplamistir