CAROLA S. RUDNIK, DIE ANDERE HÄLFTE DER ERINNERUNG. DIE DDR IN DER DEUTSCHEN GESCHICHTSPOLITIK NACH 1989, TRANSCRIPT VERLAG, BIELEFELD 2011, SS. 766

Na niemieckim rynku wydawniczym, od wielu lat, wśród pozycji z zakresu nauk historycznych oraz nauk o polityce istotne miejsce zajmują publikacje dotyczące polityki historycznej. Szczególnie po zjednoczeniu obu państw niemieckich w 1990 r. zauważalna jest intensyfikacja tzw. badań pamięciologicznych, czego pośrednim efektem jest m.in. implementacja podstaw polityki historycznej na grunt teoretyczny. Tendencji naukowej sprzyjał także fenomen społeczny, dostrzegalny właściwie w większości państw, które doświadczyły przemian ustrojowych pod koniec XX wieku, polegający na znacznym wzroście zainteresowania przeszłością wśród poszczególnych społeczeństw. Ten naukowy trend francuski historyk, zaliczany do trzeciej generacji Szkoły Annales, Pierre Nora określił mianem „ery upamiętnienia”1. Warto podkreślić, że „moda na historię” nie zawsze wywoływała pozytywne reakcje w środowisku naukowym, określano ją także jako „obsesję przeszłości”2 lub „opętanie historią”3. W zjednoczonych Niemczech, w latach dziewięćdziesiątych XX wieku, w ramach badań nad rodzimą polityką historyczną, z dużą intensywnością zajęto się przede wszystkim problematyką związaną z wydarzeniami dwudziestowiecznymi. Przyczyny tego stanu rzeczy były przynajmniej dwie: tragizm wynikający z funkcjonowania narodu w rzeczywistości następujących po sobie opresyjnych reżimów: nazizmu i komunizmu oraz bliskość czasowa tych zdarzeń. Wiązało się to także bezpośrednio z obecną niezmiennie w Niemczech – choć z różnym natężeniem – społeczną potrzebą świadomościowego przepracowania historii XX wieku. Konfrontowanie się z nią przebiegało głównie na poziomie tzw. brunatnej przeszłości, czyli doświadczeń okresu drugiej wojny światowej. Niemniej interesująca dla pamięciologów