Μελέτη της συχνότητας και της επίπτωσης των ερπητοϊών σε υγιείς αιμοδότες και πολυμεταγγιζόμενους ασθενείς στον ευρύτερο ελλαδικό χώρο

Εισαγωγή: Oι ανθρώπινοι ερπητοϊοί (HHVs) είναι δίκλωνοι DNA ιοί, που χαρακτηρίζονται από την ικανότητα να λαθροβιούν στα κύτταρα του ξενιστή τους κυρίως μέσω μηχανισμών αποφυγής της ανοσιακής του απόκρισης. Τόσο οι πρωτοπαθείς όσο και οι δευτεροπαθείς HHV λοιμώξεις έχουν συσχετιστεί με μεγάλη νοσηρότητα και θνητότητα στους μη ανοσοϊκανούς ασθενείς. Παράλληλα οι HHVs τύπου 4 και 8 είναι γνωστοί για την ογκογονικότητα τους. Σκοπός: Ο σκοπός διεξαγωγής της παρούσας μελέτης ήταν: 1. Η διερεύνηση του μοριακού επιπολασμού των HHVs 1-6 και 8 σε πληθυσμιακό δείγμα Ελλήνων αιμοδοτών 2. Η διερεύνηση του μοριακού επιπολασμού των HHVs 4-5 σε πληθυσμιακό δείγμα Ελλήνων ασθενών με μεσογειακή αναιμία 3. Η σύγκριση των δύο πληθυσμών ως προς το ποσοστό μοριακής ανίχνευσης των HHVs 4-5 ώστε να διερευνηθεί η πιθανότητα μετάδοσης τους μέσω των μεταγγίσεων 4. Η συσχέτιση της μοριακής ανίχνευσης των HHVs με δημογραφικά και κλινικά χαρακτηριστικά των συμμετεχόντων και, 5. Η αναζήτηση και λειτουργική ανάλυση νέων γονιδίων-πιθανών στόχων του HHV-4. Υλικά και Μέθοδοι: Μελετήθηκε με τη μέθοδο της τυχαίας δειγματοληψίας πληθυσμός Ν1=401 υγιών αιμοδοτών καθώς και πληθυσμός Ν2=76 ασθενών με μεσογειακή αναιμία. Το DNA των HHVs αναζητήθηκε σε δείγματα ολικού αίματος. Για κάθε ιό χρησιμοποιήθηκε ειδική αντίδραση ενίσχυσης της γονιδιακής ακολουθίας με προτυποποιημένες εμπορικές δοκιμασίες. Για την ανεύρεση νέων γονιδίων-στόχων του HHV-4 κατασκευάστηκε το δίκτυο αλληλεπίδρασης του διαμεσολαβητή της απόπτωσης BIM που καταστέλλεται επιγενετικά από τον HHV-4 ενώ πραγματοποιήθηκε και ανάλυση της πιθανής λειτουργίας των εμπλεκόμενων στο δίκτυο γονιδίων με την εφαρμογή σύγχρονων εργαλείων βιοπληροφορικής. Αποτελέσματα: Τα ποσοστα ανίχνευσης (%) των HHVs 4-6 και 8 στον υγιή πληθυσμό ήταν 21.2, 0.25, 3.5 και 0.5 αντίστοιχα. Οι HHVs 1-3 δεν ανιχνεύτηκαν σε κανένα από τα 401 δείγματα του πληθυσμού Ν1. Τόσο σε μονοπαραγοντική όσο και σε πολυπαραγοντική ανάλυση διαπιστώθηκε ότι ο τόπος κατοικίας σχετίζεται με την πιθανότητα ανίχνευσης του HHV-4 DNA (p=0.037 και p=0.025 αντίστοιχα). Στους πάσχοντες, σε 14 από τα 76 εξεταζόμενα δείγματα ανιχνεύτηκε HHV-4 DNA (18.42%) ενώ HHV-5 DNA ανιχνεύτηκε σε ένα δείγμα (1.315%). Δεν προέκυψε στατιστικά σημαντική διαφορά στον μοριακό επιπολασμό του HHV-4 μεταξύ ασθενών και μαρτύρων. Δεν κρίθηκε σκόπιμη η σύγκριση του μοριακού επιπολασμού του HHV-5 λόγω της πολύ μικρής συχνότητας ανίχνευσης. Από την βιοπληροφορική ανάλυση βρέθηκε, ότι συνολικά 59 γονίδια συνθέτουν το ρυθμιστικό δίκτυο του BIM. Τα γονίδια αυτά όπως προέκυψε από την οντολογική ανάλυση συμμετέχουν σε κυτταρικά μονοπάτια, που σχετίζονται με την καρκινογένεση, τις λοιμώξεις από άλλους μολυσματικούς παράγοντες όπως η φυματίωση και η τοξοπλάσμωση καθώς και με νευροεκφυλιστικές ασθένειες όπως η νόσος του Alzheimer, η νόσος του Parkinson, η πλάγια μυατροφική σκλήρυνση και η ασθένεια Huntington.