Silencing the past, retrotopia, and teaching history

Silencing the past, retrotopia, and teaching history The essay analyzes contemporary controversies connected with teaching history in Europe, with particular focus on Poland. It discusses contexts that condition the relation between academic, every day and school narratives about history as it is taught in today’s schools. These contexts are both political and ideological (historical policy), as well as—in a deepersense—are an expression of national mythologies. The main thesis is the following: an analysis of teaching programs in schools tells us much more about the present than the past, and the main mechanism used to build a vision of national history is the notion of silencing the past. In our times, which Zygmunt Bauman has called the retrotopia, history becomes a bastion for nationalism and new tribalism. Uciszanie dziejow, retrotopia i nauczanie historii Artykul analizuje wspolczesne kontrowersje wokol programow nauczania historii w roznych krajach europejskich, ze szczegolnym uwzglednieniem Polski. Wskazany zostal kontekst roznic miedzy historią akademicką, potoczną świadomością historyczną i szkolnymi narracjami o dziejach. Historia nauczania w szkolach ma zarowno charakter polityczno-ideologiczny, jak i – w szerszym i glebszym sensie – jest wyrazem preferowanych wersji narodowych mitologii. Glowna teza tekstu brzmi: analiza programow i sposobow nauczania historii wiecej mowi o wspolczesności niz o historii w tym sensie, ze metody i techniki akcentowania lub uciszania pewnych aspektow dziejow pelnią wazną role dla budowania określonej wizji tozsamości zbiorowych, dla ktorych legitymizacją jest ideologicznie podbudowana „historia narodowa”. Widac to takze w kontekście pojecia retrotopii Zygmunta Baumana. W ramach tej ostatniej historia staje sie glownym bastionem dzisiejszych postaci nacjonalizmu i nowego trybalizmu.