Pomiędzy. Dwie ojczyzny w pismach dla polskojęzycznych dzieci żydowskich w II Rzeczypospolitej

In Between. Two Home Countries in the Polish Language Press for Jewish Children in the Second Polish Republic In the interwar period in Poland the big Polish-language Jewish journals ( Chwila , Nowy Dziennik and Nasz Przegląd ) published supplements for children. Two of them ( Chwilka and Dzienniczek dla Dzieci i Mlodziezy [Diary for children and young people]) were typical magazines for children. The third, the Maly Przegląd [Little review], led initially by Janusz Korczak, became the tribune of its youngest readers. Its content was composed of letters, reports and interviews by young correspondents. All these magazines were directed to children of the accultured Jews, readers of Polish-language Zionist press. It would seem, therefore, that their educational ideals should be similar. How were the patriotic values shown to the Jewish children from the acculturated Zionist families, familiar with Polish culture better than average Jewish children, but raised in cult of Palestine and the return to Eretz? What should be told to the children, if they were to be educated as good patriots? And patriots of what country? How to explain Palestinian patriotism to children who have never seen their country, lived in Poland and spoke Polish? And at the same time – how to explain the Polish patriotism to children who live in a country with a constantly growing anti-Semitism, of which they are only the marginalized, second-class citizens. As a result, the two dailies, almost identical in their views, have supplements presenting a surprisingly different approach to patriotism. The article was based on an analysis of all vintages of Dzienniczek and Maly Przegląd . Pomiedzy. Dwie ojczyzny w pismach dla polskojezycznych dzieci zydowskich w II Rzeczypospolitej W okresie miedzywojennym wielkie polskojezyczne dzienniki zydowskie – „Chwila”, „Nowy Dziennik” i „Nasz Przegląd” wydawaly dodatki dla dzieci. Dwa pierwsze, „Chwilka” i „Dzienniczek dla Dzieci i Mlodziezy”, byly to zwykle, konwencjonalne pisemka dla dzieci, „Maly Przegląd” kierowany początkowo przez Janusza Korczaka, stal sie trybuną swoich najmlodszych czytelnikow, a jego treśc zlozona byla z listow, reportazy i wywiadow mlodych korespondentow. Wszystkie pisemka kierowane byly do dzieci akulturowanych Żydow, czytelnikow polskojezycznej syjonistycznej prasy. Wydawalo by sie zatem, ze idealy wychowawcze powinny byc zblizone. Jak dzieciom zydowskich z rodzin akulturowanych i syjonistycznych – a wiec zarazem znających polską kulture lepiej niz przecietne zydowskie dzieci, ale wychowywanych w kulcie Palestyny i powrotu do Erec, ukazywano wartości patriotyczne? Coz zatem nalezalo mowic dzieciom, jeśli chcialo sie je wychowac na dobrych patriotow? I jakiego kraju patriotow? Jak wytlumaczyc palestynski patriotyzm dzieciom, ktore nigdy swojego kraju nie widzialy, zyly w Polsce, mowily po polsku? I jednocześnie – jak wytlumaczyc polski patriotyzm dzieciom, ktore mieszkają w kraju o stale rosnącym antysemityzmie, ktorego są obywatelami, ale obywatelami drugiej kategorii, spychanymi na margines? W rezultacie dwa pisma wyrastające z dwoch niemal identycznych w poglądach dziennikow prezentowaly zaskakująco rozne podejście do patriotyzmu. Artykul oparty zostal na analizie wszystkich rocznikow „Dzienniczka” i „Malego Przeglądu”.