Niezapomniany rok 1942

The unforgotten 1942 Ewa Weinberg relates her story of the deportations of Polish citizens to the USSR in the summer of 1940 and their life in 1942. After the Sikorski-Majski Pact had been signed and Anders‘s Army established, the deportees tried to leave Siberia for Samarkand, Uzbekistan. In Samarkand, it turned out that the category of citizenship is no more valid for the deportees: anti-Semitic acts were very common, but the persecutions were also applied to non-Roman Catholic Christians. Such behaviour was legitimate from the point of view of the majority and their model of society. When trying to get onto the train to Tehran, Weinberg’s friends and relatives (members of the Polish intelligentsia) heard a question: “You’re a nation of merchants and you do not even have a golden ring?”. In consequence, some of the cars left empty, having left stranded some Polish citizens categorised as gudlaje i kacapy (contemptuously: Jews and Russians). Niezapomniany rok 1942 Świadectwo Ewy Weinberg dotyczy wywozki obywateli polskich do ZSRR latem 1940 roku i przezyc roku 1942. Po zawarciu paktu Sikorski-Majski 31 lipca 1941 roku, na wieśc o tworzeniu armii gen. Wladyslawa Andersa deportowani przedostają sie z Syberii do Samarkandy w Uzbekistanie (ZSRR). Na miejscu okazuje sie, ze we wspolnocie uchodźcow nie obowiązuje kategoria obywatelstwa. Autorka opisuje praktyki antysemickie, a takze dyskryminacje chrześcijan innych niz rzymscy katolicy, jako zjawisko systemowe i prawomocne z punktu widzenia wiekszościowego modelu kultury polskiej. Bliscy i znajomi autorki, inteligencja polska, przy probie zajecia miejsca w pociągu do Teheranu slyszą pytanie: „Taki narod handlowy, a nie ma bodaj obrączek?”. W efekcie cześc wagonow odjezdza pusta, pozostawiając na pastwe klimatu, glodu, chorob i terroru stalinowskiego obywateli polskich zakwalifikowanych jako „gudlaje i kacapy”.