Coming nearer and nearer: A cognitive grammar account of the third person plural impersonal

Coming nearer and nearer: A cognitive grammar account of the third person plural impersonal The present paper analyses different readings of the 3pl impersonal pronoun (3pl IMP) from the Cognitive Grammar (CG) perspective. While the well-known taxonomy established for 3pl impersonals in European languages by Siewierska & Papastathi (2011) highlights contextual features of different readings of the pronoun, CG is able to focus on what has been neglected in this approach and offers a more adequate analysis of the 3pl IMP as an important means of portraying the agent. In the article the impersonal agent is presented as unspecified and, as such, defocused to various degrees. Evidence is provided for a set of four prototypical readings of the pronoun – the corporate, the vague, the specific and the universal – constituting reference points within a continuum and differentiated as to the agent portrayal. Establishing such portrayals is seen as a phenomenon rooted in the cognitively basic mechanism of distancing, which in the case of the 3pl IMPs means approaching the perceived object by the conceptualizer, as in the schema underlying the difference between a count noun and a mass noun. The mechanism is illustrated by language data taken from English and Swedish. Podchodząc coraz blizej. Odczytania zaimka 3 os. l. mn. w funkcji bezosobowej w ujeciu gramatyki kognitywnej Niniejszy artykul analizuje rozne odczytania zaimka 3 os. l. mn. (np. pol. oni , ang. they ), wykorzystywanego w funkcji bezosobowej, z punktu widzenia gramatyki kognitywnej w ujeciu R. W. Langackera. Podczas gdy taksonomia opracowana dla tego typu zaimkow w jezykach europejskich przez Siewierską i Papastathi (2011) eksponuje cechy kontekstowe decydujące o roznych interpretacjach treści zaimka, gramatyka kognitywna uzupelnia te ujecia i proponuje jego opis jako środka zroznicowanego przedstawiania agensa w wypowiedzeniach. Omowione zostają cztery prototypowe odczytania zaimka - korporacyjne, niejasne, specyficzne i uniwersalne, stanowiące punkty odniesienia w kontinuum, ktore umozliwia określoną interpretacje treści analizowanej jednostki jezykowej. Ustanowienie takich wzorcowych „portretow” opiera sie na podstawowym mechanizmie poznawczym, ktorym jest przyblizanie sie konceptualizatora do obiektu konceptualizacji, co w przypadku zaimka 3 os. l. mn. oznacza plynne przejście od obiektu postrzeganego jako dyskretny do obiektu konceptualizowanego jako homogeniczna substancja. Mechanizm ilustrują dane jezykowe zaczerpniete z jezyka angielskiego i jezyka szwedzkiego.