Necâtî Bey Dîvânı’nda Edebî Sanatların Mizah Yaratma İşlevi

Hayatin hemen her alaninda ortaya cikan mizah, Klâsik Turk edebiyati doneminde uretilen eserlerde de oldukca yaygindir. Şairler bazen bastan sona mizahi bir eser kaleme alirken bazen de eserlerinin icinde cesitli manzumelerde mizaha yer vermislerdir. Şairlerin mizahi beyitlerini saglam bir zemine oturtarak inceleyebilmek icin ise mizah kuramlarini dikkate almak gerekmektedir. Genel olarak ustunluk , uyumsuzluk ve rahatlama kuramlari olarak isimlendirilen mizah kuramlari birbirlerinden ayriymis gibi gorunseler de asil amaclari mizahin nasil olustugunu aciga cikarabilmektir. Bu kuramlar sayesinde Klâsik Turk sairlerinin siirlerinde yer alan mizah ve bu mizahin olusum sureci gorulebilmektedir. Şairler nukteli soyleyisleriyle mizah yaratirken edebi sanatlari bir arac olarak kullanmislardir. Soylemek istediklerini edebi sanatlar sayesinde daha vurgulu ve anlasilir bir hâle getirmeyi basaran sairler mizah hususunda da bu sanatlarin gucunden faydalanmislardir. Bu baglamda sairler mizahi beyitlerinde nukteli sozlerle bazen alimlayiciyi gulumsetmis bazen de hicve yakin bir uslupla elestirilerini ortaya koymuslardir.  Bu calismada mizah, mizahi ortaya cikaran kuramlar, belâgat ve mizahi yaratmada bir arac olarak kullanilan edebi sanatlarla ilgili bilgi verildikten sonra bu kuramlarin ve edebi sanatlarin mizah, lâtife, hiciv, nukte ile olan iliskisi ve mizah yaratma islevi arastirilacaktir.